متن سخنرانی محمد اشرف غنی رئیس جمهوری اسلامی افغانستان در مراسم افتتاح بند کمال خان

متن سخنرانی محمد اشرف غنی رئیس جمهوری اسلامی افغانستان در مراسم افتتاح بند کمال خان

بسم الله الرحمن الرحیم

برادر بسیار گرامی جناب امرالله صالح معاون اول ریاست جمهوری، برادر عزیز سرور دانش معاون دوم ریاست جمهوری، اعضای محترم کابینه افغانستان، تمام اراکین ولایت نیمروز،اعضای شورای ملی، شورای ولایتی، مخصوصاً مردم عزیز ولسوالی چهاربرجک، خواهران گرامی، برادران محترم، اطفال عزیز، انجنیران قهرمان ما، کارمندان عزیزی که بالای این بند کار کردند و خاصتاً نیروهای قهرمان دفاعی و امنیتی افغانستان، علمای کرام، بزرگان، همه حاضرین مجلس اولتر از همه تحفۀ پیشوای بشریت را خدمت تان تقدیم می کنیم.

 السلام علیکم و رحمة الله و برکاته!

خداوند متعال را از صمیم قلب شکران میکنم که دور ما آب است نه سراب. برای ۷۰۰ سال مردم نیمروز همیشه سراب دیده اند، امروز آب واقعی در اختیار مردم نیمروز قرار میگیرد.

نوی کال نوې پېړۍ او نوی ژوند دې ټولو ته مبارک وي. تلفظ مرا ببخشید ( نیمروز ولایتی شرار درین مردمان باز اوشهانین کمرو چیگو شماستون بند کمال خان اوگانستان و نیمروز مردمی مبارک) از نظر فزیکی بند کمال خان یک بند است، از کانکریتو خاک ساخته شده است. از دیدگاه ملی نماد اراده ملی مردم افغانستان بر احیای مجدد تاریخ و مجد درخشان تاریخ ماست. کمال خان وسیله است، هدف احیای نیمروز آباد، آزاد و در چارچوب جمهوریت افغانستان یک نیمروزی که برای همه زندگی را فراهم کند است. انشاءالله و تعالی بعد از این من کلمه نیمروز محروم را نخواهم شنید. سالها قبل شکایت تان از محرومیت بود، امروز هم بندر دارید هم آب دارید، هم مدیریت دارید و هم ثروت دارید مبارک تان!

ویاړ لرم چې د افغانانو د پېړیو هیله نن په سترګو ګورو. والي صاحب وویل چې مهاجر مرغان بېرته راغلي، زه غواړم مهاجر انسانان بېرته راشي. بیا درته وایم مهاجر مرغان راځي مهاجر انسانان دې پخپل سر خپل کورته راشي. او اوس هیله ده چې ټولو ته ثابته شوې وي، د افغانستان دولت او د افغانستان ولس نه یوازې طرحې لري اراده د تطبیق یې هم لري.

نقطۀ کلیدی ما عمل ملاک اعتماد است. امروز چیزی را که نیمروزی های محترم، ناصر صاحب، وکیل صاحب حمیدی، بارکزی صاحب و حزب الله صاحب راجع به دولت جمهوری اسلامی خود گفتند، اینها را به میلیاردها دالر خریده نمی توانیم. امید من این است که تمام ملت افغانستان یکی بعد دیگر در صد روز آینده و در روزهای بعد از آن شاهد تحقق آرزوهای خود باشند. تمام آرزوهای ملت افغانستان نشأت از قانون اساسی ما، از وحدت ملی ما و از اراده ملی ما برای یک افغانستان آزاد، آباد، متحد، متوسل در صلح است.

نن د افغانستان هغه خلک چې جنګ کې دي زه ورنه غوښتنه کوم یو لس دقیقې دې پر کمال خان فکر وکړي. تېر کال تاسې یو میلیارد ډالر د افغانستان تاسیسات له مینځه یوړل، دا په ۱۲۰ میلیون ډالرو وشوه. نو تاسې په حقیقت کې دا ملت له لس کمال خان بندونو څخه محروم کړی، ولی؟ زه کمال خان خپل ځان ته جوړوم؟ نیا ته مې جوړوم؟ خدای دې وبښي نیا مې د خاورو لاندې ده. ستاسې اولادونو ته یې جوړوم، تاسې ته یې جوړوم. سبا چې سوله راشي طالبه! له کوم ځای نه به ژوند کوې؟ په څه باندې به خوراک کوې؟ څه به اغوندې؟ دې سوالونو باندې فکر وکړه. دې معظم ولس ته وګوره دا نه غواړي شاته لاړ شي، دا نه غواړي چې دا عظیمه پانګه یې د نورو په اختیار کې وي.

امروز ضروت واضح است که ما یک طرح واضح اتکا به خود را تحکیم کنیم، افغانستان باید بعد از این به فکر این نباشد که دست گدایی را نزد دیگران پیش میکند و در اینجا ضرورت واضح است که ما سرمایههای پنهان خود را به کار اندازیم و از همکاران سکتور خصوصی، از جناب غضنفر صاحب، سعید صاحب و دیگر همه بزرگانی که حضور دارند، ناصر صاحب، همه همکاران تشکر میکنم. یک سکتور خصوصی فعال جناب خان صاحب، تاسې زموږ ټول اصلي ضرورت یئ نن بې له تاسو نه جناب محمودخان کرزی، وزیر صاحب د تجارت، احديصاحب، موږ او تاسې باید ټول ملا وتړو چې خپل امکانات په کار واچوو.

همین آب نبود که قرن ها میرفت؟ امروز اختیار آب هلمند بارکزی صاحب در دست شماست. دیگر تقاضا نکن برادر که اختیار آب در دست ما نیست، حال تعلق به من و تو دارد که از راه آب هلمند ما می شویم یا نه.

جا دارد که تشکر کنم، اولین تشکر از شهدای که بند کمال خان را به قیمت زندگی خود نگاه کردند و حفاظت کردند، هم از مردم چهاربرجک و هم از قوای دفاعی و امنیتی ما و جناب فضلی صاحب، مخصوصاً جناب معاون صاحب اول که شما توجه خاص در این بخش دارید. در توزیع زمین بند کمال خان این مردم اولویت دارند برای شان جای داده میشود. در این خواهران و برادران شک نداشته باشید، مردمی که در کاسه بند کمال خان بودند و به خوشی جایداد خود را از این خاطر در اختیار دولت و ملت خود قرار دادند در صف اول توزیع قرار خواهند داشت.

حال که وقتش آمده فضل احمد خان را هم برید جنرال میسازیم. زه غواړم خاصتاْ د ولس په مخ کې د لومړي معاون صاحب او دویم معاون صاحب نه مننه وکړم. نوع اتحادی که امروز در رهبری دولت جمهوری اسلامی افغانستان وجود دارد، در تاریخ معاصر افغانستان بی سابقه است. از این جهت ما شکل بید را نداریم که به هر باد بلرزیم. آوازه ها می آید و کاغذ ها می آید و طرح ها می آید و اما افغانستان لکه ونه مستقیم پخپل مکان دی.

تکل صاحب ستاسې ټولو همکارانو او د اوبو چارو د تنظیم ملي ادارې څخه مننه کوو او په عین حال کې ډاکتر صاحب قیومي چې دلته تشریف نه لري، اما  د کمال خان په بند کې سهیم دی او ځای لري، چې ترې مننه وکړو. از مردم نیمروز هم  بخاطر صبر شان و هم از اصرار شان تشکر می کنم. از زمانی که من رئیس جمهور شدم، جلسه ای نبوده که شما از بند کمال خان یاد نکرده باشید. امروز جای نهایت خوشبختی است که از کمال خان کمی تیر شدید و سر مسایل دیگر هم گپ می زنیم. او دلته واضح ټول کانالونه جوړېږي، بې له کانالونو جوړولو بند معنا نه لري. یوه برخه د کانالونو ځای لري چې هم د محترمو ټولو  انجنیر صاحبانو او همکارانو څخه او د داور شرکت نه چې ډېرې هلې ځلې یې وکړې، مننه وکړم. او ملي شرکت په ټول قوت پرکانالو اخته دی، ډېر ژر یو بل زېری درکوم. او هغه دیو کانال تکمیلېدل دي.

بیشترین تشکری من از تمام مردم افغانستان است. فضلی صاحب پیشتر ذکر کردند که از کمیتۀ انسجام بند تشکری میکنم، اما امروز یک افغان نیست که قلبش در تپش مثبت از خاطر بند کمال خان نباشد. این را می گویند وحدت ملی، همسویی و اتفاق. او مانا یي څه ده، اوس اعتماد د دې پیدا شوی چې انشاالله په راتلونکي کې د افغانستان ټولې اوبه مهار شي، نن ډير د هغو په باره کې خبرې نه کوو، اما په راتلونکو اونیو او میاشتو کې انشاالله و تعالی یوه برخه پس له بلې برخه وګورئ او خاصتا د ملي شورا څخه مې غوښتنه دا ده چې سږ کال د افغانستان د اوبو مدیریت کوو او په ټینګه یې مدیریت کوو.

من میخواهم چند کلمه سر همسایۀ ما جمهوری اسلامی ایران صحبت کنم. اینکه در گذشته چه بودیم و چه داشتیم و  چه نداشتیم، حرف تاریخ است و امروز چند نقطۀ کلیدی را خدمت تان میگویم. اول اقتصاد دو کشور متمم یکدیگر است و مخالف یکدیگر نیست. اوبه چاته مفتې نه ورکوو، پیداوار د نیمروز ایران باندې په افتخار خرڅوو. زه ایرانیانو سره په مذاکره کې یم او انشاالله و تعالی نیمروز به نه یوازې د افغانستان کندو وي، د ایران کندو به هم وي.

دوم امروز مدال موسی شفیق مرحوم را امضا کردم و ترتیب می شود، از ویس صاحب تشکر میکنم که پستی را به افتخار موسی شفیق نشر کرده اند. معاهدۀ هلمند معاهدۀ کل افغان ها و معاهدۀ ایران است. مشکل معاهده نبود بلکه مشکل تطبیق معاهده بود. بعد از این کلید هلمند به دست افغان است و با ایران تعهد خود را اجرا می کند، اما  زیادتر از تعهد موضوع مذاکره است. که تیل راکوې بیا راځه اوبه واخله. او که اوبه نه غواړې بل شی راکړه. هیله ده چې دوه څيزه تاسو ته معلوم شوي وي. یو، زه ځانته څه نه غواړم، فقیر سړی یم او ستاسې په نیمروزي لنګۍ باندې ویاړم. نه درسره انګریزي لغات وایم او نه د نورو ژبو او نه په اردو غږېږم. په سوچه دري، پښتو او اوزبیکي غږېږم. تاسېپوهېږئ چې له ملي ګټو څخه ذره نه تر شا کېږم. ملي ګټو باندې سر ورکوم، شاته نه ځم، د ملي ګټو مانا دا ده چې منطقه يي همغږي کوو.

در اینجا بارکزی صاحب ذکر نموده است که ما یک بحث نهایت سازنده را با دو شرکت بین المللی و جمهوری اسلامی ایران می خواهیم تنظیم کنیم. یک، مدیریت باد است. مطالعات مقدماتی نشان دهد که افغانستان حداقل ۷۰ هزار میگا وات برق از انرژی بادی تولید کرده می تواند. این باد ۱۲۰ روزه که نیمروزی ها را همیشه رنج داده استُ انشاالله و تعالی به بزرگ ترین انرژی تاریخ بدل شده می تواند.

دوم مطالعات آفتاب است، برق آفتابی ما نهایت زیاد است و روز به روز اضافه تر می شود. دو شرکت معتبر بین المللی زیمنس و فورتیسکو همراه ما کار می کنند که این را اعمار کنیم. در تولید آن و مخصوصاً در فروش آن بعد از آن به تمام منطقه انشاالله تعالی افغانستان سر پای خود می ایستد. ما دست همکاری را با ایران در این بخش بدون هیچ شک و شبهه می دهیم.

نقطۀ دیگر ما، آیندۀ نیمروز نه تنها وابسته به بند کمال خان است، به این نیز بسته است که زرنج به یک بندر بین المللی قوی مبدل شود و کلید زرنج چاه بهار است. همچنین خط آهن خواف – هرات قدم اول هرات – استانبول است. انشاءالله تعالی این خط آهن دو و نیم چند نسبت به کراچی ارزانتر است. حال همسایه های پاکستانی ما در میدان رقابت واضح قیمت ها را کم کنند که ما پس به کراچی مراجعه کنیم و یا هر دو طرف بیایند و همراه ما دست بدهند.

مخکې یې درته نه ویلې چې بېچاره افغان، که نن درباندې ډوډۍ وتړي سبا لرزېږې، نه څوک درباندې ډوډۍ تړلی شي او نه څوک درباندې اوبه تړلی شي. ټول مو خپل په لاس کې دي، په منطق او په عزت رفتار وکړئ.

تغییر اقلیم سرحدات سیاسی را نمی شناسد، افغانستان پیش قدم است در این که همکاری منطقهای در قسمت مهار سیلاب ها، خشک سالی ها و زلزله ها ایجاد شود چون تمام ما باید دست اتحاد به یکدیگر بدهیم. هرچه هوا گرمتر شود به همان اندازه، اگر دو ونیم درجه سانتی گرید هوا گرمتر شود، ۱۰۰ میلیون تا ۵۰۰ میلیون انسان در آسیای جنوبی مهاجر میشوند و انشاالله و تعالی با این آب به عوض این که نیمروز گرم شود، سرد خواهد شد و به مرکز تجمع مبدل خواهد شد.

بخش آخر عرایضم خدمت تان: 

اول من کلماتی را ندارم که از شما تشکر کنم. من قابل تشکری نیستم. من خدمتگار شما هستم. له خپل خدمتګار نه څوک په دې الفاظو مننه نه کوي ماته مو خجالت راکړ، ویاړ مو راکړ اما معنا یې دا ده چې نور شیان رانه غواړئ چې انشاالله تعالی وبه شي. د نیمروزیانو هوښیاري خو بي حده ده، اما چون د زړه له کومې نه و، تنها پر زدن در کلاه نبود، من به نمایندگی صالح صاحب و دانش صاحب و تمام کابینه از پیش تان تشکر میکنم.

پیشتر خدمت تان ذکر کردم که کمال خان با تمام عظمتش وسیله است، چرا؟ اول بروید به شهنامۀ فردوسی. فصل مصادف شدن رستم را به اسفندیار ببینید، وقتی که نماینده اسفندیار پیش رستم میآید در زرنج، زرنج سبز است، پر از درخت است، پر از جنگل است، پر از حیوانات است و وقتی که رستم زخمی میشود، سیمرغ پس میآید احوال میدهد که وسیله مغلوب ساختن اسفندیار گز هلمند است، تیر را از گز هلمند میسازد و راساً اسفندیار را از بین میبرد.

احیای نیمروز سبز از برکت هلمند هدف اساسی ماست.

قبلاً ناصر صاحب گفت که نیمروز، نیم روز است، من تاریخ دوره ساسانی سعید نفیسی را میخواندم در آن دوره نیمروز مرکز تمام امپراتوری ها در افغانستان امروزه بود، از این جهت خود را کم نگیرید در نیمروز، نیم روز یعنی نیم جهان.

در گذشته که حمیدی صاحب اشاره کردند تاریخ سیستان ما، در باره تاریخ تمام افغانستان سالها بالایش وقت گذراندیم، ویژه گی سیستان چه بود؟ بهترین مدیریت آب، بهترین مدیریت جنگلات و از همه بیشتر بهترین مدیریت برای جلوگیری از ریگ، تمام این ها را سیستانی ها برای هزار سال مدیریت کردند، وقتی که نظام از بین رفت همه چیز به صحرا مبدل شد.

از این جهت، خواهش من از تمام سیستانی ها و تمام افغانستان در چند بخش است که این رسالت ملی و وظیفه ملی ما است: اول، آب را باید با موثرترین شیوه مدیریت کنیم، احدی صاحب ! تکل صاحب ! نن موږ اوبه ضایع کوو، د اوبو موثریت باید لس چنده تر سل چند ډير شي، له تاسو ټولو نه مې غوښتنه ده چې د اوبو د قطره يي مدیریت موثرې او مفیدې شېوې او د اوبو مدیریت منځته راوړئ اوبه مو پنځه چنده، لس چنده ډېرېږي.

دا اوبه مه ضایع کوئ، قیمت یې واقعاْ له تېلو نه جګېږي، اما که موږ سمه ګټه ترې وانخلو بیا هغه زموږ ګناه ده.

دوهم، نن ډېر خوښ شوم چې ځینې ونې مې ولیدلې ما ویل اجازه ده یوه ټوکه وکړم، ولې ځان باندې ظلم کوئ دومره کوچنۍ ونې مو کېنولې دي، لږ څه لويې ونې کینوئ چې لږ څه ژر ورسېږي، او دلته والي صاحب د نیمروزیانو غوښتنه ده یو ملي پارک جوړ کړئ چې دا ټول نیمروزیان او سبا ته سیلانیان راځي ورنه خوند واخلي، بېرته ونې کینوئ.

هر څه کوم دا میوندي صاحب او همکاران یې بله دنیا کې دي، رښتیا درته وایم په خیبر پښتونخوا کې یو میلیارد ونې کینولې دي، دوی راغلي ټول افغانستان کې وايي پنځه ویشت میلیونه ونې کېنوو، په لحاظ د خدای د جنګلاتو په اړه لوی فکرونه وکړئ پدې سره ابادي راځي.

سوم، مدیریت خاک است. ما خاک خود را نمی شناسیم، موضوع هلمند و ولایت هلمند را تکرار نکنید، خاک شناسی بسیار دقیق کار داریم که باز چیزهایی را نشانید و مخصوصاً در جاهای دارای نمک. جناب جنرال صاحب صمیم ډېره مننه، نه مې وې لېدلی به پاس شان یک کف بزنید قول اردوی ۲۱۶ قهرمان های ما از قول اردو.

 چهارم، مدیریت ریگ است، ریگ مدیریت کار دارد. تاریخ قدیم سیستان شیوه های مدیریت ریگ را برایتان نشان میدهد. این بدون اعمار جنگلات نمی شود، ضرور است که ما به یک بحث بیایم و از این خاطر پیشنهاد من این است که یک مرکز تحقیقات زراعتی و آبیاری در کنار بند کمال خان بزودی ممکن افتتاح شود.

نکته دیگر جناب والی صاحب احدی از پرنده ها یادآوری کردند، او برادران تنها همین چیزی را که در هرات نیشمرغ میگویند و عرب ها اوباره میگویند، صدها میلیون دالر عاید دارد مفت شکارچی ها را نگذارید از هر کدام این ها حداقل پنجاه یا صد ملیون دالر میگیرم که مساجد تان جور شود و مراکز خیریه تان جور شود، اما تاسي یي باید وساتئ دا د دې مرغانو د سیر مسیر دی، دلته باید موږ زښت زیاد تاسیسات ولرو او دا ضرور ده.

نکته اخیر عرضم، مدیریت حوزه های دریایی ماست، ما بند به بند مدیریت نمی کنیم، حوزه دریایی به حوزه دریایی مدیریت میکنیم، هلمند باید د یوه سیند په توګه تکل صاحب تاسې پکې تخصص لرئ سر تر پایه موږ یې مدیریت کوو، یوه برخه هم نشو پرېښودای. نو اوس ضرور ده چې مونږ دا خپل پنځه عمده سیندونه په اساسي توګه مدیریت کړو او انشاالله و تعالی تاسو به وګورئ چې هم به تولید څو چنده شي او هم اوبه او هم به بین المللي نتایجو ته ورسېږو. پدې اړه دقیق معلومات په کار دي. ولس باید پوه شي که خدای مه کړه سېلاب راځي څه وکړو؟ که وچکالي راځي څه وکړو؟ او که نور عوامل راځي.

سه نکته دیگر را یاد آور میشوم:

یک، تکنالوژی معاصر باید در زراعت و آبیاری ما پیاده شود، این کار را به شکل عنعنوی کرده نمی توانیم از همین جهت قوه بشری را باید برای مدیریت منابع ما استفاده کنیم.

مولوی صاحب ډېره مننه، څومره د حقوقو فاکولتې غواړئ په لحاظ د خدای دا ټول بېکاره دي، ولی له مانه د اقتصاد او انجنیرئ او اوبو پوهنځي نه غواړې، شرعیات ته مو سل سلام تاسې مو په کار یئ مولوي صاحبان د پیغمبرانو وارثین دي، اما دومره د حقوقو نه وتلي دي او ټول وزګار دي. دا خصوصي سکتور، خان صاحب، کرزی صاحب، غضنفر صاحب دا له پوهنتون نه فارغ شويو خلکو ته تاسو کار ورکولی شئ، که اردو ته ځئ په سر و سترګو که پولیس راځئ اسمان ته مو وړم، اما لږ څه کار وکړئ او مېرمنې هم مه هېروئ.

نکته اخیر آگاهی عامه است، ما باید کمال خان را به حیث مردمک چشم خود مدیریت کنیم. تمام مردم افغانستان و مردم نیمروز باید به یک پیمان اجتماعی بیایند، از این جهت مسوولیت تاریخی تنها نیمروزیان نی بلکه تمام ادارات دولتی و تمام نهادهای سکتور خصوصی و سکتور امنیتی و دفاعی ما، مصئونیت بندهای ما و دفاع مردمی از این بندها است.

در اخیر من باز هم از خداوند متعال شکر میکنم اول این موقع را داد که در زمانی که من خدمتگار تان هستم، توانستم زیاده از یکهزار مسجد را اعمار کنم. در هر یکی از این مساجد به دربار خداوند متعال دعا میشود و مردم مسلمان ما تمام احکام دین را رعایت میکنند. تمام ولسوالی های افغانستان انشاءالله و تعالی صاحب مساجد جامع خواهند بود و همچنین مساجد تاریخی. دوم؛ امروز ملت نیمروز من، معاون صاحبان، تمام کابینه و همکاران را در آغوش محبت خود گرفت، دا شی چې نن تاسو راکړ له میلیاردونو ډالرو ماته ډېر ارزښت لري، ستاسو مینه به له ما سره تل تر تله وي او هیله ده هغه څه چې ما په کتاب کې ولیکل تاسو لیدلي وي. ماته یې وویل چې پدې کتاب کې نن یو څه ولیکه ما ویل د قیامت په ورځ به چې خدای (ج) له ما نه حساب غواړي د کمال خان اوبه به زما شفاعت کوي.

تل دې وي افغانستان،

 یشه سن افغانستان،

 زنده باد افغانستان،

آباد باد نیمروز و نیمروزیان